ساخت یک خانه سنتی در کرود

نوشته شده توسط علی برنگی |

کرود

شنبه, 30 آبان 1388

ساخت یک خانه سنتی در کرود

خانه های سنتی در کرود با آنچه که امروزه ملاحظه میشود تفاوت زیادی داشت و برابر هر نیازی قسمتی از خانه شکل میگرفت .

مثلا در ساخت خانه ها رعایت گونیا بودن حدود زمین خانه الزامی نبود و برای همین کتاره های خانه ها اغلب گرد و بدون زاویه بود و زاویه بین قسمتهای همجوار از هیچ قاعده ای تبعیت نمیکرد .

برای ساخت خانه اول پی آنرا که به آن ( بِنوره = Benowreh ) میگفتند میکندند . کانال بنوره معمولا بین چهل تا شصت سانتیمتر عمق و ۸۰ تا ۱۲۰ سانتیمتر عرض داشت.

سپس داخل کانال را با سنگ های بزرگ میچیدند . و سپس روی آنها را معمولا با دو ردیف سنگ میچیدند .

در مجموع قطر دیوارهای خانه با این دو ردیف سنگ به ۸۰ تا ۱۰۰ سانتیمتر میرسید. ملاط بین سنگ ها هم گل و کاه بود.

در یک خانه قدیمی موارد زیر جزو ضروریات بود :

۱- حیاط : حیات ها معمولا بین ۱۰ تا ۳۰ متر مربع مساحت داشتند و در دیوار این حیات ها حفره هایی به صورت تاقچه برای قرار دادن داس و ریسمان و غیره میساختند .

گاهی وقت ها داخل حیاط لانه هایی از گل برای نگهداری مرغ ها و خروسها میساختند که به آن لانه ها ( کِرگِ لان = Kerge lan ) یعنی لانه مرغ میگفتند.

معمولا در گوشه حیاط هم پاشویه ای برای شست و شو با سنگ درست میکردند که به آن ( آغُل = Aghol ) میگفتند .

درب ورودی را هم معمولا از چوب و دو لنکه میساختند که به آن دروازه میگفتند .

عکس از وبلاگ کرکوندی ها به ادرس http://karkevandiha.blogspot.com برداشت شده است

درب با چوبی که به صورت افقی دو لنگه را از پشت قفل میکرد و به آن ( پُشت کلی = Poshtkeli) میگفتند قفل میشد.

عکس از سایت روستای دهملا به ادرس http://www.dehmolla.ir/post-۹۹.aspx برداشت شده است

معمولا اگر کسی به خانه کسی میرفت و صاحب خانه در خانه نبود فرد اول قطعه چوب یا ریسمانی از علف را لای قفل در به علامت اینکه ( خدمت رسیدیم ، تشریف نداشتید ) میگذاشت.

در دو طرف در ورودی نیز سکوهایی به ارتفاع ۵۰ سانتیمتر و بصورت کنجی برای نشستن و استراحت میساختند.

۲- ایوان : بین حیاط و اتاق نشیمن ایوان قرار داشت . ایوان با نرده ای چوبی بنام ( لتازه = Latazeh ) از حیاط جدا میشد . معمولا در ایوان یک تنور برای پخت و پز قرار داشت .

ایوان فقط از سه طرف محصور بود و از سمت حیاط باز بود .

ایوان در ایامی که هوا خوب بود محل اصلی برای نشیمن خانواده بود . ولی در ایام سرد سال محل نشیمن به داخل خانه منتقل میشد.

۳ – خانه: پس از ایوان به خانه میرسیم . خانه معمولا اتاقی با حدود و ثغور درست و دیوارهای گل اندود شده و تمیز بود . خانه ها اغلب کم نور بودند چون این خانه محل اصلی نشیمن در فصول سرد سال بود ، برای جلوگیری از ورود سرما از حد اقل پنجره و نورگیر بهره میبرد . معمولا در سقف خانه سوراخهایی به نام ( دریچه = Darijeh ) یا همان دریچه برای نورگیری و تهویه در نظر میگرفتند .

در داخل خانه طاقچه های بدون درب و نیز گنجه هایی درب دار بنام ( دولابچه = dolabcheh) میساختند.

همچنین به موازات دیواری که در کنار درب خانه قرار داشت دیواری به ارتفاع ۱۶۰ سانتیمتر و به طول ۳ الی ۴ متر میکشیدند که در حقیقت روبروی درب با این پارتیشن بصورت راهرویی در می آمد به این دیوار ( مترس = Matars ) میگفتند و شاید وجه تسمیه آن این بود که اهالی خانه در هنگام ورود اشخاص فرصتی برای حاضر شدن داشته باشند.

۳- پسینه : ( پسینه = Pasineh ) که همانطور که از نامش بر میآید قسمت پسین خانه بوده است در حقیقت محل انباری و نگهداری مواد غذایی و وسایل بوده است .

در پسینه ها سیلوهایی کوچک از گل بنام ( کَندیل= Kandil ) برای نگهداری گندم قرار میدادند.

همچنین محلی بنام ( اولیجان = Owlijan) برای استحمام درست میکردند.

پسینه نیز مانند خانه تاریک بود و اغلب به علت نگهداری مواد غذایی دارای موش بود . همچنین به علت تاریکی مفرط و داشتن آبریز اولیجان دارای کفی نمور و رطوبی بود.

معمولا درکنار درها سوراخی به قطر ۱۰ سانتیمتر برای ورود و خروج گربه ها ایجاد میشد.

دیوارهای خانه اغلب از خشت هایی به ابعاد ۳۰ ۳۰ ۷ سانتیمتر ساخته میشد.

برای زدن سقف ابتدا روی دیوارها را با تیرهای چوبی به قطر ۲۰ تا ۳۰ سانتیمتر و به فاصله یک متر از هم میپوشانیدند و سپس فاصله دو تیر را با چوب هایی به قطر ۳ تا ۱۰ سانتیمتر بنام ( دَستِک = Dastek ) بصورت عرضی میپوشانیدند .

عکس از وبلاگ روستای شیرازان به ادرس http://shirazani.blogfa.com/۸۷۰۶.aspx برداشت شده است

روی دستک ها را با شاخه های تازه درخت بید که حاوی برگ بود و به آنها ( چیلک = Chilek) میگفتند پوشانیده و سپس روی چیلک ها را گِلِ سفت میریختند.

وقتی که تمام سقف گل اندود شد روی آنرا با غلطکی سنگی بنام ( بوم گردان = یا بوم غلطان = Bowme ghaltan) غلطگ میزدند و سپس روی بام و تمامی دور خانه را با گاه گل اندود میکردند.

در مجموع وقتی کار ساخت خانه تمام میشد یک خانه تمیز و قهوهای رنگ برای زندگی آماده بود که هم جلای بصری داشت و هم بوی خوب کاهگل خاطره ای خوش در ذهن به جا میگذاشت.

آخرین بروزرسانی ( یكشنبه ، 1 آذر 1388 ، 07:03 )

نظر

افزودن جدید

ليلا برنگي

|65.49.2.xxx |2010-02-15 15:14:22

به اون سوراخي گه براي رفت و آمد گربه ها درست
مي كردند ، گربه رو مي گفتند.

نوشتن نظر

نام:

ایمیل:

آدرس سایت:

عنوان:

لطفا کد آنتی اسپم نمایش داده شده در تصویر را وارد کنید.

	امروز	131
	دیروز	245
	این هفته	752
	هفته گذشته	2339
	این ماه	1771
	ماه گذشته	7755
	کل بازدیدها	11918

ساخت یک خانه سنتی در کرود

ساخت یک خانه سنتی در کرود

خانه های سنتی در کرود با آنچه که امروزه ملاحظه میشود تفاوت زیادی داشت و برابر هر نیازی قسمتی از خانه شکل میگرفت .

برای ساخت خانه اول پی آنرا که به آن ( بِنوره = Benowreh ) میگفتند میکندند . کانال بنوره معمولا بین چهل تا شصت سانتیمتر عمق و ۸۰ تا ۱۲۰ سانتیمتر عرض داشت.

سپس داخل کانال را با سنگ های بزرگ میچیدند . و سپس روی آنها را معمولا با دو ردیف سنگ میچیدند .

در مجموع قطر دیوارهای خانه با این دو ردیف سنگ به ۸۰ تا ۱۰۰ سانتیمتر میرسید. ملاط بین سنگ ها هم گل و کاه بود.

در یک خانه قدیمی موارد زیر جزو ضروریات بود :

۱- حیاط : حیات ها معمولا بین ۱۰ تا ۳۰ متر مربع مساحت داشتند و در دیوار این حیات ها حفره هایی به صورت تاقچه برای قرار دادن داس و ریسمان و غیره میساختند .

گاهی وقت ها داخل حیاط لانه هایی از گل برای نگهداری مرغ ها و خروسها میساختند که به آن لانه ها ( کِرگِ لان = Kerge lan ) یعنی لانه مرغ میگفتند.

معمولا در گوشه حیاط هم پاشویه ای برای شست و شو با سنگ درست میکردند که به آن ( آغُل = Aghol ) میگفتند .

درب ورودی را هم معمولا از چوب و دو لنکه میساختند که به آن دروازه میگفتند .

عکس از وبلاگ کرکوندی ها به ادرس http://karkevandiha.blogspot.com برداشت شده است

درب با چوبی که به صورت افقی دو لنگه را از پشت قفل میکرد و به آن ( پُشت کلی = Poshtkeli) میگفتند قفل میشد.

عکس از سایت روستای دهملا به ادرس http://www.dehmolla.ir/post-۹۹.aspx برداشت شده است

معمولا اگر کسی به خانه کسی میرفت و صاحب خانه در خانه نبود فرد اول قطعه چوب یا ریسمانی از علف را لای قفل در به علامت اینکه ( خدمت رسیدیم ، تشریف نداشتید ) میگذاشت.

در دو طرف در ورودی نیز سکوهایی به ارتفاع ۵۰ سانتیمتر و بصورت کنجی برای نشستن و استراحت میساختند.

۲- ایوان : بین حیاط و اتاق نشیمن ایوان قرار داشت . ایوان با نرده ای چوبی بنام ( لتازه = Latazeh ) از حیاط جدا میشد . معمولا در ایوان یک تنور برای پخت و پز قرار داشت .

ایوان فقط از سه طرف محصور بود و از سمت حیاط باز بود .

ایوان در ایامی که هوا خوب بود محل اصلی برای نشیمن خانواده بود . ولی در ایام سرد سال محل نشیمن به داخل خانه منتقل میشد.

در داخل خانه طاقچه های بدون درب و نیز گنجه هایی درب دار بنام ( دولابچه = dolabcheh) میساختند.

۳- پسینه : ( پسینه = Pasineh ) که همانطور که از نامش بر میآید قسمت پسین خانه بوده است در حقیقت محل انباری و نگهداری مواد غذایی و وسایل بوده است .

در پسینه ها سیلوهایی کوچک از گل بنام ( کَندیل= Kandil ) برای نگهداری گندم قرار میدادند.

همچنین محلی بنام ( اولیجان = Owlijan) برای استحمام درست میکردند.

پسینه نیز مانند خانه تاریک بود و اغلب به علت نگهداری مواد غذایی دارای موش بود . همچنین به علت تاریکی مفرط و داشتن آبریز اولیجان دارای کفی نمور و رطوبی بود.

معمولا درکنار درها سوراخی به قطر ۱۰ سانتیمتر برای ورود و خروج گربه ها ایجاد میشد.

دیوارهای خانه اغلب از خشت هایی به ابعاد ۳۰ *۳۰ * ۷ سانتیمتر ساخته میشد.

عکس از وبلاگ روستای شیرازان به ادرس http://shirazani.blogfa.com/۸۷۰۶.aspx برداشت شده است

روی دستک ها را با شاخه های تازه درخت بید که حاوی برگ بود و به آنها ( چیلک = Chilek) میگفتند پوشانیده و سپس روی چیلک ها را گِلِ سفت میریختند.

وقتی که تمام سقف گل اندود شد روی آنرا با غلطکی سنگی بنام ( بوم گردان = یا بوم غلطان = Bowme ghaltan) غلطگ میزدند و سپس روی بام و تمامی دور خانه را با گاه گل اندود میکردند.

در مجموع وقتی کار ساخت خانه تمام میشد یک خانه تمیز و قهوهای رنگ برای زندگی آماده بود که هم جلای بصری داشت و هم بوی خوب کاهگل خاطره ای خوش در ذهن به جا میگذاشت.

کامپوننت نظرات بر مطالب، جوملا فارسی توسعه و پشتیبانی توسط گروه نرم افزاری جوملا - http://www.joomla.ir"

دیوارهای خانه اغلب از خشت هایی به ابعاد ۳۰ ۳۰ ۷ سانتیمتر ساخته میشد.